Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica da Coruña

A mocidade suspende á monarquía

A valoración da coroa está en mínimos históricos ao caer a súa imaxe entre as xeracións que non protagonizaron a Transición




O parte oficial sobre a monarquía española asegura que a institución goza de boa saúde. Pero non pode ser unha saúde de ferro: a valoración da coroa está en mínimos históricos, segundo a base de datos do Centro de Investigacións Sociolóxicas (CIS), e son os mozos os que a arrastran á baixa. Segundo as sondaxes oficiais, os mozos mesmo suspenden á institución, un feito insólito desde a recuperación da democracia. E a tendencia consolidouse xusto cando se achega a hora da sucesión.

Os mozos sempre valoraron á monarquía un pouco por baixo da media xeral. Pero, ao longo da década de 1990, a coroa era aínda a institución máis apreciada polos mozos, que nunha escala de 0 ao 10 asignábanlle unha puntuación próxima ao 6, con leves oscilacións cara arriba ou cara abaixo.

A situación empezou a evolucionar á baixa co cambio de século. E o fenómeno foi especialmente agudo entre os mozos, que nas últimas sondaxes oficiais suspenden á institución.

No tres sondaxes en que o CIS preguntou pola monarquía desde 2000 con gobernos do PP e o PSOE, os mozos entre 18 e 24 anos asignáronlle o 5,18 en 2003, o 4,77 (xa un suspenso) en 2006 e o 4,93 en 2008, o último ano en que se indagou sobre a coroa. Segundo os expertos, o leve repunte último ten menos valor que a tendencia, que se consolida por baixo do aprobado.

A diferenza do que sucedía aínda na década de 1990, a monarquía xa non é a institución máis valorada entre os mozos, senón que caeu até o quinto posto, tanto na franxa de 18 a 24 anos como na de 25 a 34: supérana o exército, a policía, o concello e o Goberno autonómico entre os máis novos e o Defensor do Pobo na seguinte franxa de idade.

"A lexitimidade da monarquía en España estivo moi ligada ao papel do rei na Transición e o 23-F. A medida que van entrando xeracións que non viviron directamente aquel proceso, a lexitimidade da institución vaise vendo afectada", opina Antonio M. Jaime Castelo, de 35 anos e experto da Universidade de Granada en sociología política xuvenil.

A valoración da monarquía é inversamente proporcional á idade, segundo os barómetros do CIS. E o principio cúmprese sen excepcións, en cada franxa. Desde o 4,93 de valoración que lle outorgaron en 2008 os mozos de 18 a 24 anos até o 6,57 logrado entre quen superan os 65 anos, a nota vai mellorando conforme avanza a idade e mantense, por tanto, o vínculo persoal coa Transición e o golpe de estado do 23-F.

A socióloga María Jesús Funes, da Universidade Nacional de Educación a Distancia, é unha das autoridades en valores e actitudes políticas dos mozos españois tras coordinar o volume Cultura, política e sociedade do Informe da Mocidade en España de 2008, o último elaborado. Funes dá outra lectura: a baixa valoración da monarquía entre os mozos explícase tamén porque lla coloca no paquete da política convencional, moi pouco apreciada.


O rei, no Palacio Real, durante a Pascua Militar de 2009.


"Os mozos españois valoran a política non convencional e non lles gusta nada do que cheire a política clásica, entre a que inclúen á monarquía sostén Funes. Tenden a suspender ás institucións políticas tradicionais e o fenómeno se ha ir agudizando nos últimos anos".

A caída en valoración da monarquía non é con todo equiparable á de ningunha outra institución. Algunhas mesmo melloraron a súa posición con respecto a 1994, o ano en que o CIS inicia a serie sobre as institucións. O Goberno central e autonómico, o Congreso, as cámaras rexionais e os concellos melloraron de forma sostida entre os mozos. E as que caeron, como o Tribunal Constitucional e o Defensor do Pobo, fixérono de forma moito máis leve que a coroa.

2008 foi o primeiro ano en que houbo menos dun 50% de mozos que responderon positivamente á seguinte pregunta do CIS: "Até que punto cre que segue sendo importante o papel do rei como árbitro e moderador no réxime democrático español?". Contestou "moi importante" ou "bastante importante" o 49,4% dos enquisados, lonxe do 66,9% de 2000 e aínda a máis distancia do 73% de 1988.

A sucesión

A caída da valoración da monarquía coincide coa entrada dun escenario no que a sucesión de Juan Carlos I, de 72 anos, xa non é meramente unha cuestión teórica. E cunha renovada intensidade pública da coroa, tanto do propio rei, que tomou iniciativas para tentar liderar a saída da crise económica, como do príncipe Felipe, que leste mesmo mes protagoniza xunto á súa esposa a portada da revista Vanity Fair.

O CIS deixou de preguntar especificamente pola figura do príncipe en 1998, ano en que obtivo o 78,9% de opinións positivas, que entre os mozos chegaron ao magnífico 74,5%. Pero entón a monarquía si gozaba de saúde de ferro. Mesmo entre os mozos.

Amosa a túa opinión sobre este artigo

Nome:
O teu correio:
Encabezamento:
Comment:
Código Antispam:
	Opinar Previsualizar

yvComment v.1.16.1