Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica da Coruña

O Goberno vasco presentou onte o borrador do decreto para recoñecer ás vítimas de actos violentos derivados da "motivación política" e rexistrados entre xaneiro de 1968 e decembro de 1978. O texto prevé indemnizacións de até 390.000 euros.

A iniciativa está dirixida a recoñecer, por primeira vez, a quen no ocaso da ditadura e a posterior Transición padeceron "sufrimentos inxustos" a mans de axentes das Forzas de Seguridade, outros funcionarios públicos ou colaboradores externos "en accións indebidas".

Isto supón, segundo o borrador, que non terán dereito a tal recoñecemento quen perderon a vida ou sufriron lesións pola acción policial mentres planeaban ou executaban "calquera actividade violenta de motivación política". Máis aló dos tecnicismos propios da redacción legal, isto significa, segundo aclarou na presentación a portavoz do Executivo vasco, Idoia Mendia, que "ningún terrorista falecido cando tentaba pór unha bomba ou morto nun enfrontamento con axentes das Forzas e Corpos de Seguridade do Estado poderá beneficiarse da reparación e o recoñecemento que se recollen neste decreto. En ningún caso".

A portavoz do Goberno vasco aclarouno para evitar calquera malentendido e "tranquilizar" ás vítimas de ETA, a quen garantiu que no borrador deste decreto "non caben nin a equiparación nin a equidistancia".

O texto legal, que o Goberno vasco prepara co obxectivo de que entre en vigor na primavera, abrirá a porta ao recoñecemento de vítimas de violencia de "motivación política", mesmo aínda que no seu día os feitos en cuestión quedasen exculpados nun xuízo.

O borrador do decreto tamén inclúe a posibilidade do recoñecemento de vítimas que pasaron ante os tribunais se, ao cabo, a súa condena vulnerou o "dereito á vida recoñecido enla Constitución". Isto significa que o texto legal, se sae finalmente adiante, protexerá tamén aos condenados á morte no ocaso da ditadura, como é o caso dos membros de ETA Jon Paredes, Txiki, e Anjel Otaegi, fusilados en 1975.

"Descorrer a cortina do silencio"

O decreto do Goberno vasco protexerá ás vítimas de actos violentos de "motivación política" rexistrados só en Euskadi. No entanto, tamén poderán recibir o mesmo recoñecemento quen, padecendo "sufrimentos inxustos" fóra do País Vasco, estaban entón empadroados nesta comunidade.

Segundo Idoia Mendia, "non é só unha cuestión de reparación e indemnización a estas vítimas, senón que con este decreto queremos descorrer a cortina do silencio, abandono e esquecemento que envolveu a todas elas durante demasiado tempo. Fronte á impunidade, a verdade por diante".

O impulso do decreto responde a un mandato do Parlamento vasco, de marzo de 2011. A iniciativa, asinada polo PNV, o PSE, Aralar, EA e EB, foi apoiada parcialmente polo PP, que apoiou o primeiro punto sobre as iniciativas para a reparación destas vítimas. UPyD abstívose.

Por outra banda, o portavoz de Amaiur no Congreso, Xabier Mikel Errekondo, avogou onte por crear "unha comisión da verdade" que faga "un relato" para todos do sucedido até agora e recoñézase "ao 100%" a todas as vítimas. Ao seu xuízo, tanto o Estado español como ETA deben recoñecer "todo o dano persoal, colectivo e social que causaron durante todos estes anos"