Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica da Coruña

Garzón: "Guioume o desamparo das vítimas. A miña conciencia está tranquila"

Martínez-Fresneda: as resolucións de Garzón foron "racionais e defendibles"




O xuízo pola investigación dos crimes do franquismo concluíu coa última palabra do xuíz Baltasar Garzón, que se enfronta a 20 anos de inhabilitación por abrir a causa. "Eu só podo dicir que a miña conciencia está tranquila porque tomei as decisións que crin axustadas a Dereito para investigar, perseguir e sancionar, por min ou por quen correspondese en uso da xurisdición, os crimes masivos de desaparición forzada de persoas, detencións ilegais sen dar razón do paradoiro das vítimas e por tanto, cometéndose até o día de hoxe, como única defensa que as institucións creo que deben ás vítimas para que non se produza o esquecemento e a falta de memoria".
Foron as últimas palabras do maxistrado que na súa última intervención redundou en que a súa actuación foi "en cumprimento do mandato xudicial de dar protección ás vítimas e fronte a uns feitos delituosos". Un criterio, defendeu, "que se pode compartir ou discrepar, pero que creo que é defendible".

Garzón defendeu puntualmente cada unha das súas actuacións desde que incoou dilixencias polas denuncias chegadas ao xulgado central de instrución 5 da Audiencia Nacional en decembro de 2006 ata que en decembro de 2008 a Sala Penal decidiu maioritariamente que a competencia non era do seu xulgado. "Tomei esas decisións porque crin que eran as máis axustadas a dereito e as que mellor protexían o interese das vítimas", xustificóuse.

O presidente do tribunal Carlos Granados declarou o xuízo visto para sentenza.

As súas resolucións foron "racionais e defendibles"

O avogado do xuíz Baltasar Garzón, Gonzalo Martínez-Fresneda, iniciou o seu informe replicando ao defensor de Mans Limpas, Joaquín Ruiz Infante, pola introdución no proceso do asunto dos fusilamentos de Paracuellos. Martínez-Fresneda sostivo que ambos os feitos non son parangonables "nin desde o punto de vista moral nin desde o punto de vista xurídico". En síntese, as vítimas de Paracuellos "foron identificadas, honradas, reparóuselles na media do posible aínda que non hai reparación para unha morte, pero foron indemnizadas, déronselles estancos, farmacias, medallas, condecoracións" Aquí "dixo en referencia ás vítimas do franquismo-ocorre exactamente o contrario. Non se sostén desde o punto de vista xurídico."

Martínez-Fresneda renunciou ás frases de efecto e presentou un informe de defensa técnico e ben fundamentado no que foi desmontando puntualmente as teses da acusación. Defendeu que as decisións de Garzón eran "racionais" e "defendibles" desde que o 14 de decembro de 2006 presentáronse as primeiras denuncias ás que logo seguiron outras nas que houbo unha "intención inequívoca" de perseguir delitos, que falan de "desaparicións forzadas" e presentan os antecedentes recaídos en casos como o do arxentino dos voos da morte Adolfo Scilingo, xulgado e condenado en España, ademais de citar o Estatuto de Nuremberg, o Convenio Europeo de Dereitos Humanos, etcétera. "Tras a lectura desas denuncias chégase á conclusión de que hai miles de desaparecidos e todos reclaman o seu dereito a saber sobre esas desaparicións forzadas", engadiu

Respecto da "gracieta" do acusador Ruiz Infante sobre os fusilamentos de maio de 1808, o defensor de Garzón cualificouna de "frivolidade" e de "descoñecemento absoluto do dereito penal internacional". "Podemos comparalo coa morte de Napoleón e obter un titular nun telexornal pero é dunha enorme ignorancia e dunha enorme frivolidade", afirmou o avogado.

"Despois chega un goteo de moitas denuncias, que ás veces son simples cartas que din "ao meu pai leváronllo", outras son personaciones. Chega a haber 54 partes acudidas en nome das vítimas. Denuncian feitos constitutivos de delitos que van en contra do núcleo esencial dos dereitos humanos, dereito á vida, á integridade, á liberdade", seguiu o avogado.

Martínez-Fresneda dixo que o fiscal se tomou tres meses para facer o seu informe contrario á competencia de Garzón na causa, o que "non ten nada de particular", xa que noutros casos, como o de Scilingo e outros semellantes, o fiscal informou en contra pero daquela a Audiencia e mesmo o Supremo admitiron a competencia de Garzón.

O defensor referiuse despois a que Garzón pediu que se concretase "o número de desaparecidos producidos a raíz do denominado Alzamento Nacional, porque nin tribunais civís, militares, eclesiásticos, nin arquivos, concello nin rexistros, ninguén era capaz de achegar datos sobre este problema". "O cal reforza que estamos a falar de que dos desaparecidos non quedou rastro, que non mereceron nin o asento dun rexistro civil" rematou o avogado.

Segundo a defensa, foi a doutrina do caso Scilingo a que leva a Garzón a pedir como "dilixencias a prevención" que as vítimas que acheguen o número de desaparecidos, 114.000, que logo se amplía a 136.000 e 159.000. ?É nese momento cando entra en acción Mans Limpas, presentando denuncias no CGPJ [Consello Xeral do Poder Xudicial] e pide que lle se impoñan sancións ao maxistrado da Audiencia Nacional? polo seu comportamento ?escandaloso?.

Segundo Mans Limpas, o interese de Garzón era "protagonizar as exhumaciones". "Con todo", explicou o seu avogado, "Garzón denega todas as exhumaciones que se lle piden. Só ao final autoriza unha que é paralizada pola Audiencia. Non hai unha soa exhumación que se practique en todo o procedemento. Vemos como todo vale para imputar a Garzón unha prevaricación nesta historia", afirmou.

Sobre a petición do certificado de defunción de Franco, o avogado admitiu que "prestábase a facer chistes", pero que esa era a maneira procesalmente "correcta e idónea de pedir o certificado correspondente". Ademais, seguiu, "quitando a Franco e tres ou catro nomes máis, o resto eran perfectos descoñecidos. E do segundo grupo, hai persoas que con 17 ou 18 anos formaron parte de piquetes de execución e hoxe, con 90 anos aínda están vivas".

Martínez-Fresneda dixo que a Lei de Memoria Histórica non foi ignorada por Garzón, porque non derroga normas xurisdiccionais nin penais e móvese noutro plano de reparación, que non é incompatible coa causa xurisdiccional a causa aberta por Garzón. O avogado negou que Garzón aplicase o Código Penal a ningún falecido, nin lle denegou a lei de Amnistía. "En canto constatou que estaban falecidos, arquivou e declarouse incompetente. Non vemos onde está a prevaricación", aduciu.

Despois cualificou de "falso de toda falsidade" que aplicase a amnistía "a uns si e a outro non". "No caso das desaparicións forzadas trátase de delitos permanentes mentres non se obteña razón da vítima ou o achado do paradoiro dos seus restos. A dor das vítimas prolóngase."

Martínez-Fresneda discrepou do informe do fiscal da Audiencia Nacional contrario á competencia de Garzón no que dicía que a amnistía era aplicable e insistiu en que a Lei de Amnistía non impide abrir unha investigación, como fixo o Tribunal Supremo, 25 anos despois da morte do estudante Enrique Ruano.

O avogado concluíu o seu informe insistindo en que os criterios que aplicou Garzón eran "defendibles e razoables e acordes coas normas de dereito internacional". "Uns non penarán como el, outros si; pero de todo iso non se pode dicir que as súas resolucións sexan inxustas".

Martínez-Fresneda agregou que o gran problema urxente segue sendo a protección das vítimas, "que foi a principal preocupación do meu defendido". Eses grandes cemiterios baixo a lúa seguen aí, na fosa de Terreros, os pozos de Arucas. Non parece insensato que sexa a xustiza a que dunha solución a estes problemas".