Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica da Coruña

Garzón sostén que como xuíz estaba "obrigado" a investigar

O Supremo renova o xuízo a Garzón por investigar o franquismo tras rexeitar todas as súas alegacións. O xuíz négase a responder as preguntas da acusación popular, ejerecida polo sindicato ultra Mans Limpas




Un ambiente de pesimismo caracterizou o inicio da segunda xornada do xuízo a Baltasar Garzón no Tribunal Supremo por declararse competente para investigar os crimes do franquismo.

O maxistrado da Audiencia Nacional, suspendido temporalmente en funcións desde maio de 2010, chegaba ao Supremo preto das 10 da mañá entre os aplausos do público asistente á vista, informa Patricia Campelo.  

Ao comezo da vista, a sala que xulga a Garzón rexeitou as cuestións previas expostas polo seu defensa e pola Fiscalía, que solicitaran a nulidade da causa por entender que o instrutor da mesma, Luciano Varela, "orientou" ao sindicato ultradereitista Mans Limpas á hora de facer o seu escrito de acusación.

Os maxistrados da Sala do Penal decidiron rexeitar todas estas cuestións previas. "Sen prexuízo dos excesos que foron denunciados, os actos que se produciron non teñen entidade material suficiente para a nulidade", sinala a resolución sobre a instrución de Varela.

Os maxistrados estableceron, ademais, que os "escritos de acusacion son suficientes para entender formulada unha imputacion". Ademais, rexeitaron aplicar a Garzón a doutrina Botín e optaron por aplicar ao xuíz a doutrina Atutxa.

O avogado de Garzón, Gonzalo Martínez-Fresneda, e o fiscal Luís Navallas, tamén defenderon a aplicación ao caso da chamada doutrina Botín, que dese como resultado a anulación da vista ao establecer que non se pode abrir xuízo oral cando a única que o solicita é a acusación popular.

Tras escoitar as deliberacións da Sala, o xuíz da Audiencia Nacional negouse a contestar as preguntas da acusación popular "por non estar lexitimada" para realizar estas acusacións. O avogado da acusación preguntou sobre a querela arquivada contra Santiago Carrillo polos fusilamentos de Paracuellos do Xarama apelando á Lei de Amnistía, o traslado das denuncias sobre os fusilamentos á Fiscalía, o falecemento dos posibles responsables ou o número de desaparecidos.

Todas as denuncias

Tras escoitar en silencio as preguntas da acusación, Garzón explicou, en resposta ás preguntas do seu avogado, Gonzalo Martínez Fresneda, que se fixo eco "de todas e cada unha" das denuncias que lle presentaron as vítimas e que de "acordo coa aparencia delituosa" dos delitos denunciados "e conforme á Lei de Enjuiciamiento Criminal, impúñase a admisión a trámite desas denuncias". "En todas as denuncias había un compoñente humano moi importante", afirmou o xuíz.

O maxistrado explicou como recibiu as primeiras denuncias polos crimes do franquismo en 2006 e en 2008, co primeiro caso de desaparición de nenos, e ratificou a súa idea de que existiu un plan sistemático de eliminación de persoas durante a ditadura de Francisco Franco. "Mantiña e manteño que... dentro da desaparición forzada das persoas nun contexto de crimes contra a humanidade é un delito permanente", dixo o acusado na sala.

Aduciu que como xuíz tiña "a obrigación" de investigar as denuncias sobre os crimes do franquismo que recibiu no seu xulgado.  Comparou esta causa coa instrución tramitada polo maxistrado Ismael Moreno sobre "criminais de guerra nazis", na cal a Fiscalía non se opuxo a abrir unha investigación.

Garzón ratificou que nos escritos das vítimas e colectivos de memoria denunciábanse "desaparicións forzadas de persoas e enterramentos ilegais".

Segundo dixo Garzón, o delito de desaparición forzada no contexto de crimes contra a humanidade estaba recollido en leis anteriores, en xurisprudencia internacional e mesmo na doutrina do propio Tribunal Supremo. "Entendín, interpretei, que era admisible a conceptuación como típicos delitos contra a humanidade e dentro da obrigación de todo xuíz de investigar estes feitos".

O "escollo" da lei de amnistía

Garzón aludiu á lei de amnistía de 1977 sinalando que esta norma se refería a "delitos de intencionalidade política e que en ningún caso os crimes contra a humanidade teñen este carácter político". "É un delito permanente, os seus efectos permanecen no tempo e séguense producindo ata que eses efectos cesan, polo que non era necesario nin referirse á lei de amnistía", argumentou Garzón.

"A investigación deses crimes contra a humanidade está justificada. O propio Estatuto de Nuremberg desprega os seus efectos máis aló dos anos 30 e justifica esa investigación", explica sobre o dereito internacional que inclúe no seu auto de 16 de outubro de 2008.

Garzón  insistiu no criterio de institucións xudiciais internacionais, como a Corte Interamericana de dereitos humanos, que establece a prescriptiblidad destes delitos "a partir do inicio da súa investigación". "O xuíz ten a obrigación de investigar os delitos; non é unha cuestión de ideoloxía; correspondeume o caso por repartición e a partir de aí fixen o que tiña que facer", dixo Garzón, que ademais asegurou non actuar de modo diferente a como o fixo no caso Pinochet e en Arxentina.

Sobre o secuestro de menores, lembrou que foi en setembro de 2008 cando se menciona o primeiro caso e, á pregunta de Fresneda de se existía en España un censo de desaparicións forzadas, Garzón esgrimiu que tan só no País Vasco, Andalucía e Catalunya elaboráronse mapas de fosas.

Así mesmo, engadiu que non logrou colaboración de ningunha administración para confeccionar as listaxes de vítimas coa excepción do concello de Madrid. No referido á cuestión de se ostentaba a competencia para investigar tales delitos, afirmou: "Desde decembro de 2006 até outubro de 2008 non autoricei nin unha soa exhumación solicitada. Expresamente díxose que non se fixesen ata que non quedase delimitada a competencia".

Mans Limpas pide 20 anos de inhabilitación para Garzón por declararse competente en investigar os crimes do fraquismo.



"Non a políticos e xuíces filofascistas"

Ante a sede do Supremo volvéronse a concentrar un centenar de persoas para mostrar o seu apoio ao xuíz, ao que recibiron con berros de "Xustiza, xustiza!" ou "Garzón amigo, o pobo está contigo".

Ante a porta principal reuníronse representantes das Asociacións de Memoria Histórica, que portaban bandeiras republicanas, fotografías en branco e negro de fusilados e pancartas nas que podían lerse as lemas "Contra a impunidade. Solidariedade coas vítimas do franquismo", "Non a políticos e xuíces filofascistas, "Chámano xustiza e non o é" ou "Non hai xustiza para estes crimes".

Do mesmo xeito que o martes pasado, Garzón contou co apoio dos xuíces da Audiencia Nacional Santiago Pedraz e Fernando Andreu e das fiscal Dores Delgado, que asisten á vista oral como público e departiron antes do comezo do xuízo co fiscal Luís Navallas.

Con todo, ningún representante político deuse cita na concentración que se desenvolveu na praza da Vila de París. A semana pasada acudiron á manifestación o coordinador xeral de Esquerda Unida (EU), Cayo Lara; o deputado da formación Gaspar Llamazares; o exfiscal Anticorrupción Carlos Jiménez Villarejo ou a actriz Pilar Bardem.

Durante a protesta, que se desenvolveu con absoluta tranquilidade, os concentrados corearon consignas como "Tribunal Supremo, Suprema impunidade", "Nin orgullo nin perdón, verdade, xustiza, reparación", "Hai que xulgar ao franquismo criminal", "Vergoña, vergoña" ou "Temos memoria, queremos xustiza".