Comisión pola Recuperación da Memoria Histórica da Coruña

Entrevista | Darío Eivas Cando  fillo do alcalde de Castro de Rei represaliado en 1936, Severino Rivas Barja.

«Os meus letrados seguirán ao franquismo até onde Garzón non puido»

O lucense Rivas Cando celebra que Arxentina reabrise o venres a causa da ditadura, pero subliña que aínda falta moito para «facer xustiza» ás vítimas.



Darío Rivas.


Darío Rivas Cando descubriu por casualidade en 1994 o que os seus irmáns lle ocultaron durante décadas para evitar máis vítimas do franquismo na familia: o lugar no que fusilaron e enterraron ao seu pai (o ex alcalde de Castro de Rei ao comezo da Guerra Civil, Severino Rivas Barja) en outubro de 1936. Desde entón, Rivas Cando conseguiu enterrar ao seu pai no panteón familiar de Loentia e, agora, que a Xustiza arxentina reabra a causa contra o franquismo despois de presentar unha querela xunto a outras vítimas e asociacións. Desde Buenos Aires, este fillo de lucenses falou onte por teléfono coa Voz para narrar o que vén agora.

-Como sente despois da decisión de reabrir a causa ao franquismo?

-Estamos moi contentos. Aquí, en Arxentina, están a retransmitir a noticia todo o tempo e están todos moi interesados no que vai pasar. É un paso moi importante. Se a causa continúa, hai ao redor de 5.000 vítimas, fillos ou familiares de represaliados, esperando entrar no xuízo.

-Que farán vostedes agora?

-Nós [en alusión a outra querellante, Inés García Folgado e once asociacións] xa iniciamos o trámite para pedir polos crimes e polos desaparecidos entre o 17 de xullo de 1936 e o 15 de xuño de 1977. Non son comunista nin socialista, só reclamo polos dereitos humanos. Eu loitei moito polo meu pai e non lle devolvín a vida, pero fixéronme a reparación da memoria.

-Solicitan os nomes e actas de defunción dos que gobernaron con Franco. Teñen esperanza de que algún declare?

-A Xustiza xa actúa de forma automática e vai reclamalo. Eu agora réxome pola Xustiza arxentina, non pola española. É o colmo que uns asasinos de Falanxe Española queiran axuizar ao xuíz Garzón. Non quero criticar a todo o pobo español porque non todos teñen culpa do que pasou, pero si creo que España se atrofió politicamente pola Guerra Civil e, despois, parece que o benestar económico quitoulle o sentimento. Como é posible que en España non se investigaron nunca os miles de mortes do franquismo? É certo que Garzón, a quen vin dous ou tres veces en Buenos Aires, non ten causa propia neste proceso, pero eu suplantaré o seu lugar. Non son xuíz, pero teño aos meus avogados [oito, nin máis nin menos] para seguir até onde el non puido.

-De onde saca tanta enerxía?

-Eu son novo! Non teño máis que noventa anos pasados, pero o meu pai dáme forzas para seguir. Levo máis de setenta anos pedindo xustiza para el, e para todas as persoas que, como el, foron vítimas duns asasinos que non pagaron.

-Cando empezou a investigar o ocorrido co seu pai?

-Quíxeno pescudar mentres vivía Franco, a quen tiven oportunidade de ver fronte a fronte e de coñecer. Eu trataba a xente que manexaba cousas del e convidáronme a pescar na súa barquito, pero negueime. Tamén, na praza de touros da Coruña, cando todo o mundo levantouse a saudalo, a miña esposa e eu quedámonos sentados e non me levaron preso porque creron que era turista. Como me ía a pór en pé ante a persoa que ordenou a morte do meu pai?